Argentinada polis futbolçuları güllələdi VİDEO

ANS-in keçmiş əməkdaşının həbs olunduğu bidirilir

Oktay Şirəliyevin oğlu islam iqtisadiyyatını bilən 500 iqtisadçı arasına düşüb

çərşənbə, 13 dekabr 2017
TR EN RU

Menu

çərşənbə, 13 dekabr 2017
EN TR RU

Yazarlar

Nazim Mustafayev

Əshabı-Kəhf bizə nə söyləyir?

18.11.2017 13:04

Onlar xalq arasında əfsanə olmuşdular. Onlar artıq tarix idilər. Onlar yüz illərdir yaddaşlarda, zehinlərdə yaşayırdılar. Onların adları mağarın önünə həkk olunmuşdu. Nə qəribədir. Onlar həm də yaşırdılar. Əfsanəyə çevrilmələrindən, tarix olmalarından xəbərləri yox idi. Bu bir film səhnəsi deyildi. Bu əsl həqiqət idi.

Onlar Allah inancından uzaqlaşmış bütpərəst bir cəmiyyəti tərk etmişdilər. Cəmiyyətin yaşam tərzi ilə ayaqlaşmaq istəmirdilər. Şəhərdən ayrılaraq bir mağaraya sığınmışdılar. Cənab Allah (c.c.) onları axirət inancı və ölümdən sonra dirilmə xüsusunda canlı nümunələr etmişdi.

Sanki mağaraya girərkən səhər, oyananda isə həmin günün axşamı idi. Gözlərini ovuşdururdular. Hamı oyanmışdı. Nə qədər qaldıqlarını bilmirdilər. İçlərindən bir nəfər, “Nə qədər vaxtdır burdayıq?” deyə soruşurdu. Uzun bir yuxunun təsirində idilər. Zənn edirdilər ki kralın əsgərləri hələ də onları axtarır. Onlara görə aradan “bir gün və ya bir gündən az” (Kəhf, 18/19) vaxt keçmişdi. Ancaq zənn etdikləri kimi deyildi. Nə qədər qaldıqlarını Cənab Allah (c.c.) daha yaxşı bilirdi.

Mağarada oyandıqdan sonra bir-birinə soruşduqları sualla, axirətdə bütün insanlardan soruşulacaq sual eyni idi: “Yer üzündə neçə il qaldınız?” (Muminun, 23/113). Cavab isə dəyişməyəcək: “Bir gün və ya bir gündən də az” (Muminun, 23/113). Onlar sanki bir nümunə seçilmişdilər. Onlar qəbr yuxusundan oyanacaq bütün insanlığın dünyadakı balaca bir misalı idilər. Onlar Əshabı-Kəhf idilər.

Əsrlər əvvəl onların qısıq səslə söylədiyi həqiqətlər oyandıqlarında artıq gur səslə səslənirdi. Hər kəsin dilində və qəlbində o həqiqətlər bərqərar olmuşdu. Sanki onlar torpağın bağrına düşən toxum idilər. Cənab Allah (c.c.) o toxumlardan yeni baharlar meydana gətirmişdi.

Qaldıqları yerin bilinməsini, vəziyyətlərinin açığa çıxmasını, kral və əsgərlərinin onları tapmasını istəmirdilər. Geriyə dönmə, inanc və etiqadlarından vaz keçirilmə qorxuları var idi. Yeyəcək almaq lazim idi. Ac idilər. Şəhərə göndərdikləri dostlarına çox ehtiyatlı olmalarını söyləmişdilər.

Onlara görə vəziyyət belə idi. Mağarının çölündə isə başqa bir aləm hökm sürürdü. Bahar çiçəkləri çoxdan açmışdı. Dilə asan gəlsə də aradan bir neçə əsr keçmiş, dövr, insanlar dəyişmişdi.

Şəhər bazarında tarixin dərinliyindən qopub gəlmiş bir gənc dolaşırdı. Tarixin dərinliyindən gətirdiyi pulla nə isə təmiz yeyəcəklər almaq istəyirdi. Sanki o da qeyri adiliyi hiss etməyə başlamışdı? Axı o hara gəlmişdi? Dünən yaşadığı şəhərə indi nə olmuşdu? Nə baş verirdi? Qarşılaşdığı insanlar kim idi?

Vəziyyəti mağaradakı dostlarına xəbər verməli idi. “Dünən” can qorxusu ilə tərk etdikləri şəhərdən indi əsər əlamət qalmamışdı. Dünya çox dəyişmişdi. Daha əvvəl qarşı çıxdıqları və görməyə vərdiş etdikləri şeylərin heç biri indi yox idi. Onlar əsrlər əvvələ aid insanlar olmuşdular. İnsanlar nəzərində qəribə qarşılanırdılar. İnsanların onlara normal davranmaları mümkün deyildi. Onlar canlı xatirə idilər. Bunu artıq özləri də dərk edirdilər.

Cəmiyyət artıq bir bahar ədasına bürünmüşdü. Onlar isə bu baharın xəbərçi, novruzgülü idilər. Bu cəmiyyət onların meyvələri idilər. Onlar bu cəmiyyətdə bir xatirə kimi qalacaqdılar. Cənab Allah (c.c.) onları yeni cəmiyyətdə yaşatmayacaq, öz dərgahına çəkəcəkdi.

Quranın hər bir ayəsində bizim üçün mesajlar vardır. Əshabı-Kəhf haqqındakı ayələrdə də müsəlmanlar üçün bir sıra öyüd və nəsihətlər var. Əslində hər bir dövrün insanı qabiliyyətləri ölçüsündə bu və digər Quran qissələrindən dərslər ala bilər. Gəlin burada bir sıra məqamlara nəzər yetirək…

Əshabı-Kəhf axirətdə insanların qəbirdən dirilib qalxacaqları kimi illərcə davam edən yuxularından qalxmışdılar. Allahın vədinin haqq olduğunu görmüşdülər. Onlara görə əsas olan missiyaları idi. Onlar vəzifələrini tamamlamışdılar. Axirət onlara dava sevimli və xeyirli idi. Xalq içində təqdir edilmək, alqışlanmaq və beləcə axirət azuqəsini bu dünyada yeməkdənsə axirəti seçmişdilər.

Mağarada qalanlar ərzaq dalınca gedən şəxsə “ehtiyatlı olmağı” söyləmişdi. “Ehtiyatlı olmaq” Quranda “vəlyətələttaf” feli ilə ifadə olunub. Bu fel dilimizdəki “lətafət” sözü ilə eyni kökdəndir. Lətafət sözü yumşaqlıq, xoşluq mənasına gəlir. İnanan insan yaşadığı cəmiyyətdə özünü xoşluq və mülayimliklə qəbul etdirməlidir. Cəmiyyətin hər bir təbəqəsinin inanan insanlara hava kimi ehtiyacı vardır. Cəmiyyət onun məfkurəsi ilə nəfəs almalıdır. Mövsümü gələndə hər kəs anlamalı ki, onlar onu boğmaq və öldürmək istəyərkən, o onlara həyat üfləyirmiş.

“Ehtiyatlı olmaq” əslində budur. İnsanların hava kimi su kimi ehtiyacı olduqları dəyərləri onlara ən gözəl şəkildə təqdim etməkdir. Bunu xoşluqla, mülayimliklə və sevdirərək etməkdir. Həmçinin xoşluq və mülayimlik olmasaydı, Yəsrib şəhəri necə Mədinə və İslamın beşiyi ola bilərdi?

Müəllifin fikirləri öz mövqeyini əks etdirir.

Oxundu: 103

  • Nuhun gəmisinə ehtiyac var…

    01.12.2017 16:28
    Limanda sonuncu gəmi bizi gözləyir...
  • Əshabı-Kəhf bizə nə söyləyir?

    18.11.2017 13:04
    Cənab Allah (c.c.) onları axirət inancı və ölümdən sonra dirilmə xüsusunda canlı nümunələr etmişdi.
  • Haqq yolun bənzərlikləri...

    15.11.2017 10:53
    Bu yazıda Quranın bir surəsinin ümumi məzmununa nəzər salmaq, bizə hansı həqiqətləri xəbər verdiyindən söhbət açmaq istəyirəm.
  • "Üz-üzə", "göz-gözə" gəlsək də!..

    08.11.2017 10:34
    Bəsirət və görmə gözündən məhrum insan müasir elmin imkanları ilə kosmosa çıxsa da, onun üçün heç nə dəyişməyəcək.
  • Kərbəladan günümüzə mesajlar - 2

    09.10.2017 16:35
    Kərbəla hadisəsini, baş verənləri zəncirvarı təqib edərək, başa düşmək mümkün olduğu kimi, o dövrdəki insanların Kərbəla hadisəsinə dair baxış və
  • Özünü kənarda görmə!

    06.10.2017 16:17
    Bəzən insanlar zahiri səbəbləri mütləq güc, yeganə çıxış yolu kimi görürlər.
  • Kim çörəyi ayaqlayar?

    27.09.2017 15:45
    Rüşvətin verəcəyi zərərlər və təxribat çox böyükdür.
  • Kərbəladan günümüzə mesajlar-1

    26.09.2017 14:01
    Tarixdə elə hadisələr var ki, nəticələri uzun illər, hətta əsrlərcə davam etsə də, əslində həmin hadisənin cərəyan etdiyi müddət bir neçə gün,
  • Nə gözəl vəsilədir!

    20.09.2017 13:26
    Bu həyatın bir hesabı olmayacaqmı?
  • “Cəzasını” sərnişinlər çəkməməlidir

    01.09.2017 17:51
    Axı şəhər daxilində onlarla sərnişin daşıyan sürücü necə və nə üçün tələsməlidir?
  • "Rəbbim Allahdır!" dediyinə görəmi?..

    01.09.2017 11:50
    Tarixin hər məqamında zülmə etiraz edən insanlar olmuşdur.
  • Bakının “Pizza qülləsi”

    19.07.2017 15:06
    Bu bina və sakinləri üçün hələ gec deyil.
  • Elm bizim nəyimizdir?

    01.07.2017 17:44
    Əgər elm Avropanın silahıdırsa, bəs bizim nəyimizdir?
  • Əlimizdəki cövhər

    01.07.2017 11:34
    Hər tərəfdə rüşvət baş alıb gedirsə, belə bir cəmiyyətin əlindəki dinə nə üçün dəyər versinlər?
  • Alim və elmin izzəti (1)

    12.06.2017 15:15
    Əxlaqdan təcrid olunmuş bir İslam anlayışını təsəvvür etmək mümkün deyil.
  • Nə üçün varam?

    26.05.2017 18:12
    Birincisi anarxiya doğurar. İkincisi isə mənəvi rahatlıq, kamillik və ictimai sabitlik doğurur.
  • Uşaqların səsi

    17.05.2017 16:17
    Uşaqları parka apara bilmirəm.
  • O qədər də müəmmalı deyil!

    11.05.2017 15:22
    Məzhəbləri ortaya çıxaran amillər nələr idi.
  • Onlar...

    29.04.2017 16:53
    Səhabələri nə qədər yaxşı tanısaq, uca dinimiz İslamın insan üzərindəki təsirini bir o qədər daha yaxşı anlamış olarıq.
  • Tarixi missiya

    25.04.2017 17:13
    Hələ ilk dövrlərdə Quran kitab halına salınmışdır.
  • İynə dəliyindəki heykəl

    18.04.2017 14:50
    O qədər dəyərsiz kimi görünən əşya və metallar var ki, sənətkar onu qızıl, gümüş və almazdan daha dəyərli hala gətirir.
  • Qəriblik

    08.04.2017 18:03
    "Qərib" sözü, yad yerdə olma, kimsəsizlik, təklik, sayılmamaq, əhəmiyyət verilməmək, etina etməmək kimi mənalara gəlir.
  • Əhli-beyt

    17.03.2017 16:07
    Peyğəmbərimizin pak nəsli cəmiyyətin alim və abidləri idilər.
  • İlahi məkr

    13.03.2017 17:10
    Təsəvvür edin ki, bir insan özü də bilmədən dərin bir yarğanın qarşına qədər gəlib.
  • İstifadə olunmamış sərmayə

    27.02.2017 17:38
    Bəşər övladı gözünə görünən nə varsa, faydalanmağa çalışır. Gah dağları qazaraq, gah un kimi ələyərək, gah dərin dənizlərdə platformlar quraraq...
  • Yol yorğunluğu

    20.02.2017 15:27
    Yoxsa işıldaquş kimi bir anlıq parlayıb sönmək o qədər dəyər ifadə etməz.
  • Şüuraltındakı biz

    16.02.2017 17:50
    "Uşaqlığımda atam mənimlə necə davranırdısa, hiss edirəm ki, mən də oğlumla eyni cür rəftar edirəm".
  • Mənən zəhərlənmək

    07.02.2017 14:50
    Belə hallar daha çox "mənəvi immun sistemi" zəif olan insanlarda müşahidə olunur.
  • Bəsirət gözü

    31.01.2017 14:28
    Məgər bəsirət gözünün "hərəkətə keçməsi" üçün hündür məkanlara çıxmaq lazımdır?!
  • Xəyaldan keçənlər günah sayılırmı?

    19.01.2017 11:28
    “Sən yetimin könlündən keçməsəydi, o da gəlib sənin yuxuna girməzdi”.
  • Həllini gözləyən məsələlər...

    07.01.2017 16:46
    Bəlkə də problemin ortaya çıxma səbəblərini tam ortaya qoya bilmədim.
  • Alim və elmin izzəti (2)

    03.01.2017 19:13
    "Elmin izzətini qorumaq məni naməhrəmə baxdırmır".
  • Nə üçün geridəyik?

    03.01.2017 11:03
    Madam ki, İslam ucadır, bəs nə üçün onun mənsubu olan müsəlmanlar bu qədər geridə qalıb?
  • Biz nə üçün beləyik?

    30.12.2016 15:51
    Kənarları hündür plastik materiallar ilə hasarlanmış, ya da bəzədilmiş şəhər daxili və şəhər ətrafı o qədər yollarımız var ki...
  • Önümüzə qoyulan həyat dəftəri

    21.12.2016 13:41
    On illik bir həyat saniyələr içərisinə sığaraq yaddaşda canlanır.
  • Əhdü-peymanımızı unutmayaq

    14.12.2016 13:00
    Xatirimə əsgərliyə gedib bir aydan sonra vətənə və xalqa qarşı sadiq olacağımız barədə verdiyimiz söz, ya da hərbi and düşür...
  • Körpü olmaq, körpülər qurmaq...

    12.12.2016 14:10
    Əslində bu dünyanın ümumi reallığıdır..
  • İmmun sistemi

    07.12.2016 11:34
    İnsan orqanizminin bir sıra daxili və xarici düşmənləri vardır ki, immun sistemi olmadan insanın yaşaması sadəcə olaraq mümkün olmazdı.
  • 14 əsr davam edən sevgi

    05.12.2016 12:34
    Ona (s.a.v) yönələn insanların Allaha yönəlməməsi düşünülə bilməz.
  • Düşünmə damarlarındakı tromblar

    02.12.2016 14:20
    Elmin çata bilmədiyi nöqtələrə həmişə düşünmə və təfəkkür çatmışdır.
  • Nələrdən zövq alırıq

    27.11.2016 19:07
    Bu yazıda, bir adı hedonizm, başqa bir ifadə ilə həzçilik, zövqçülük düşüncəsini mənəviyyatımızla muqayisəli şəkildə təqdim etməyə çalışacağıq.
  • İnkarın iki növü

    19.11.2016 16:09
    Uca Allahın varlığını, axirət gününü və digər iman əsaslarını heç bir ehtimal verməyəcək şəkildə inkar edən şəxs, küfr və inkarın ən qatı və dəhşətlisinə
  • İnsan nə üçün günah işləyir?

    08.11.2016 10:47
    Cənabı Allah Qurani-Kərimdə və digər səmavi kitablarda adəm övladına böyük mükafat olan cənnəti və dəhşətli cəza olan cəhənnəmin varlığını xəbər
  • Cahiliyyə dövrü

    27.10.2016 11:47
    “Cahiliyyə dövrü nədir?” sualını insanlara versək, mövzu ilə bağlı tədqiqat aparmış bir sıra şəxslərdən başqa əksər insanlar
  • Sadə və qəliz suallar

    21.10.2016 18:25
    Elə virus və xəstəliklər var ki, tibb elmində, ya da bir həkimin gözündə o qədər də təhlükəli deyil.
  • Asan və çətin işlər

    11.10.2016 12:46
    Dünyanın ən uzun asma körpüsünü, ya da indiyə qədər tikilmiş ən hündür bir göydələni düşünək.

© 2017 - NSPSOLUTIONS